هر ترکیبی که دارای مولکولهای هیدروژن و کربن باشد، تحت عنوان هیدروکربن طبقه بندی می شود. بسیاری از ترکیبات هیدروکربن موجود از تقطیر نفت و روغن طبیعی حاصل می شوند. سایر منابع هیدروکربن مانند زغال سنگ، چربیهای حیوانی، گیاهان و گلها (مانند ترپنتین) از نوع آلی هستند. این ترکیبات بر اساس شکل آرایش اتم هیدروژن و یا کربن میتوانند به سه شکل آلیفاتیک، آروماتیک یا هالوژنه باشند. برخی از این هیدروکربنها به علت وجود هالوژن در زنجیره جانبی و یا داشتن خاصیت سمی ذاتی مانند فلزات و حشره کشها میتوانند موجب مسمومیت شوند. اما مهمترین ترکیبات هیدروکربن با خاصیت سمی عمومی (سیستمیک) شامل کامفر، تترا کلرید کربن (هیدروکربنهای هالوژنه) و بنزن (هیدروکربن آروماتیک با خاصیت سمی خونی) می باشند.
علاوه بر ترکیبات نفتی، مهمترین فرآورده های خانگی که حاوی ترکیبات هیدروکربن هستند، شامل چسب ها، روغن بچه، واکسها، نفتالین، تینر، پارافین، حلالهای رنگبر می باشد. راههای خوراکی، استنشاقی و پوستی مهمترین راههای تماس و مسمومیت با ترکیبات هیدروکربن می باشد. در صورت مصرف خوراکی مقادیر بالای هیدروکربنها، علائم و تظاهرات مسمومیت شامل تظاهرات ریوی (سرفه، تنفس کوتاه و پیدایش خلط در خون) ظاهر می شود. در کودکان علائم معمولا به شکل افزایش تعداد تنفس، سرفه، تغییر تون صدا و خس خس سینه دیده می شود. از مهمترین علائم دیگر مسمومیت با این ترکیبات تظاهرات اعصاب مرکزی به صورت کاهش هوشیاری و گیجی و در برخی موارد تشنج می باشد. اما علائم گوارشی شایعتر و مهمترین علائم مسمومیت می باشد و بیشتر به صورت تهوع و استفراغ به علت تحریک مخاط گوارش دیده می شود. در صورت مصرف خوراکی توسط کودکان و عدم ظاهر شدن علائم، مراقبت حداقل 6 ساعته توسط والدین و همچنین عکسبرداری اشعه X ریه لازم می باشد. اما علاوه بر مصرف سهوی هیدروکربنها، مصارف عمدی یا سوء مصرف برخی ترکیبات مانند رنگها و چسبها (تولوئن)، بنزن، مایع فندک (بوتان)، مایعات پاک کننده (تری کلرو اتان) و آمیل بوتیل نیتراتها در بررسی مسمومیت با هیدروکربنها بایستی در نظر گرفته شود.
باید دقت داشت که معمولا مصرف خوراکی مقادیر بالای 30 میلی لیتر احتمال بروز تظاهرات ریوی و مرکزی افزایش می یابد، اگر چه در 90% موارد مسمومیت با ترکیبات هیدرو کربن نفتی تظاهرات خاصی دیده نمی شود. اما مهمترین اقدام درمانی در مسمومیت با این ترکیبات، درمان حمایتی مخصوصا باز کردن راههای هوائی و امکان تنفس بهتر فرد مسموم است. در صورت بروز اشکال در تنفس، تجویز اکسیژن لازم میباشد. در زمان بروز اختلالات در ریتم ضربان قلب به علت سمیت استنشاقی ترکیبات فرار هیدروکربنی، استفاده از داروهای مهارکننده گیرنده بتا مانند پروپرانولول می تواند مفید باشد. منابع پزشکی موجود، تجویز داروهای کورتنی در هنگام التهاب ریه و پنو.مونی ناشی از هیدروکربنها را توصیه نمی کنند. اگر چه تجویز آنتی بیوتیک در بیماران به علت خاصیت پیشگیری و همچنین جلوگیری از سوار شدن عفونت می تواند مفید باشد.
نشاني: اهواز خیابان آزادگان
خیابان نظام وفا بین رستگاری و آهنگری
تلفن: 52-2232346
فکس: 2232357
ایمیل: info@fdo-ahwaz.ir

کليه حقوق مادي و معنوي اين وبگاه محفوظ و متعلق به معاونت غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهوازمي باشد
نسخه برداري از مطالب اين وبگاه با ذکر منبع بلامانع مي باشد
طراحي و پیاده سازی: شرکت طراحان وب جهان گستر